Specialisaties

Begeleiding bij rouw en verlies, Tinnitus, Hyperacusis en andere SOLK

Begeleiding bij rouw en verlies

Iedereen, jong en oud, maakt rouw en indringende verliezen mee in zijn/haar leven, het is onvermijdelijk. We leren op school helaas niet hoe ermee om te gaan, terwijl iedereen er vroeg of laat bij gebaat zou zijn. Voor zichzelf, in het gezin en voor anderen.

Mensen in verdriet worden vaak liefdevol gesteund, maar ook vaak vermeden, omdat het te moeilijk gevonden wordt en men er niet persoonlijk mee geconfronteerd wil worden. Opmerkingen bedoeld als troost kunnen overkomen en voelen als onbegrip. Oordelen uit de omgeving kunnen onmenselijk hard zijn, waardoor rouwenden uit zelfbescherming afstand nemen, en verdriet en lijden in isolement met zich meedragen.

Bij rouw en verlies kan het gaan om:

  • het overlijden van een geliefde, een dierbaar persoon of (huis)dier
  • verlies van gezondheid bij jezelf of van een gezins- of familielid
  • verlies van een baan door o.a. overplaatsing, reorganisatie, ontslag of pensionering
  • beëindiging van een relatie bij scheiding en/of een samengesteld gezin
  • een miskraam, bij (on)gewenste kinderloosheid of andere toekomstperspectieven
  • het meegemaakt hebben van schokkende, traumatische ervaringen met langdurig psychische gevolgen voor het dagelijks functioneren.

Rouw is de normale aanpassing aan een verlies. Het is een proces van iemand die zich aanpast aan een compleet veranderde situatie, waarbij het kan draaien om leren loslaten, of om anders vast te houden. In herinnering, in plaats van in de werkelijkheid, zoals Manu Keirse beschrijft (rouwspecialist en klinisch psycholoog).

De duur van rouw is per persoon verschillend en afhankelijk van verschillende factoren, zoals o.a. aard van het verlies (bijv. ongeluk, ziekte of misdrijf), gelegenheid tot afscheid, kwetsbaarheid of leeftijd. Verdriet en pijn kunnen soms naar boven komen als daar aanleiding voor is en gaan soms nooit helemaal weg. Het kan een leven lang meegedragen worden zonder tot problemen te leiden in het dagelijks leven.

Bij gecompliceerde rouw is het rouwproces uitgesteld of vastgelopen door ontkenning, vermijding, boosheid/agressie, schuldgevoelens, chroniciteit, regressie en/of somatisatie. Begeleiding kan helpen om een nieuw perspectief op de toekomst te ontwikkelen. De gesprekssessies vinden plaats in de natuur, die niet oordeelt en waar voor iedereen ruimte is met alle emoties die bij gecompliceerde vormen van rouw en verlies komen kijken.

Ingrijpende gebeurtenissen kunnen doorklinken in het lichaam. Zo kunnen spanning en verdriet zich uiten in de vorm van energiegebrek. En een (tijdelijk) tekort aan fundamentele behoeftes zoals veiligheid, (financiële) zekerheid, vertrouwen en geborgenheid kan zich uiten in verandering in lichaamshouding, ademhaling en beweging tot wazig zicht of het ontwikkelen van chronische aandoeningen zoals tinnitus en pijnklachten.

Praktijk Berk & Linde werkt vanuit de overtuiging dat het lichaam opslaat en vasthoudt wat het meemaakt, zie Werkwijze. Het lichaam geeft namelijk waardevolle informatie wat kan helpen bij (h)erkenning en herstel van vertrouwen. Daarbij werken we tijdens de wandeltherapiesessies met natuurlijke elementen die emoties kunnen oproepen en versterken en zo vastgelopen rouwprocessen op gang helpen.

Tinnitus, Hyperacusis en andere SOLK

Tinnitus

Tinnitus, ook wel oorsuizen genoemd, kan bij iedereen anders klinken en komt voor in twee vormen: de objectieve en subjectieve vorm.

  • Bij objectieve tinnitus kan na onderzoek een uitwendige geluidsbron aangetoond worden. Niet alleen de persoon met tinnitus kan het geluid horen, maar ook een buitenstaander. Voorbeelden hiervan zijn pulsatiele tinnitus die veroorzaakt wordt door een aandoening van de bloedvaten, of tinnitus door spierspanning of het geluid van gewrichten.
  • De subjectieve (somato-sensorische) vorm van tinnitus is de meeste voorkomende vorm, waarbij een of meer geluiden waargenomen kunnen worden zonder dat dit buiten het hoofd aanwezig is (fantoomgeluid). Het kan klinken als geruis, gesuis, gefluit, gerinkel, gezoem, geklop, gebrom, vele andere geluidsensaties en combinaties ervan. 

Tinnitusgeluiden kunnen variëren van hard tot zacht, van hoog tot laag, van af en toe tot dag en nacht. Waar de ene persoon tinnitus lichtelijk irritant vindt, voelt de ander zich verdrietig en/of angstig, boos, krijgt slaapproblemen, raakt gedeprimeerd en in meer of mindere mate beperkt in het dagelijks leven.

Via huisarts en KNO-arts worden mensen met tinnitus doorgaans verwezen naar een audiologisch centrum. Na uitgebreide gehoortesten en met diverse vragenlijsten wordt gemeten wat de ervaren ernst van de tinnitus is en wat de impact ervan is op het dagelijks leven en op de kwaliteit van leven.

Hyperacusis

Bij hyperacusis (overgevoeligheid voor geluid) gaat het vaak om geluiden die als onaangenaam of pijnlijk worden ervaren, zoals serviesgekletter, machinegeluid, een alarm, pratende mensen in een afgesloten ruimte of geschreeuw van kinderen. Mensen met hyperacusis kunnen sociale situaties of openbare ruimtes gaan vermijden om zich te beschermen tegen ongewenst geluid.

Tinnitus en hyperacusis zijn onzichtbare problemen. Voor anderen is het daarom vaak moeilijk om begrip op te brengen en ondersteuning te geven. Soms zijn er oorzaken te vinden, zoals gehoorbeschadiging door regelmatige of te lange blootstelling aan harde geluiden, of door klachten aan de nek, kaken en spieren eromheen. Vaker zijn oorzaken niet aan te tonen (zie onderstaand bij SOLK) en wordt het verweten aan overbelasting, langdurige stress of bijwerkingen van medicatie.

Tinnitus in combinatie met Hyperacusis

Tinnitus komt vaak voor in combinatie met hyperacusis, waarbij de draagkracht sterk afneemt en ernstige beperkingen kunnen ontstaan. Dit maakt de lijdensdruk en impact op werk- en privéleven vaak hoog. Beide aandoeningen worden nog steeds door veel deskundigen beschouwd als onbehandelbaar en patienten krijgen regelmatig te horen dat ze ermee moeten leren leven.

Maar hoe kun je de continue aanwezigheid van de eigen geluid(en) leren accepteren? Hoe ga je om met de luidruchtigheid van alles en iedereen om je heen? Hoe leer je omgaan met de continue vermoeidheid en keuzes waar je wel/niet energie aan besteedt? 

Aandacht voor bijvoorbeeld het harder en/of zachter worden van vorm(en) van tinnitus kunnen klachten in stand houden. Door continue bewuste waarneming en het alert blijven op allerlei veranderingen qua geluidssoort en -volume kunnen klachten verergeren en tot andere klachten leiden.

Er anders mee leren omgaan en het verwerken van rouw en verlies spelen een grote rol bij het leren accepteren van beperkingen door tinnitus en hyperacusis in het dagelijks leven. Hoe onderzoeken we jouw klacht(en), en hoe pakken we het aan? Zie Technieken en methoden van werken.

Somatisch Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten (SOLK)

Er is sprake van SOLK als lichamelijke klachten langer dan enkele weken duren en als er bij adequaat medisch onderzoek geen aandoening is gevonden die de klachten voldoende verklaart. Gevolgen van SOLK zijn o.a. moeheid, hoofdpijn, duizeligheid, concentratie- en geheugenklachten, slaapproblemen, pijn, spanning, somberheid, angst, depressie, verdriet of boosheid.

Klachten kunnen samenhangen met overbelasting en langdurige stress, terwijl je juist probeert om actief te blijven. Ook kunnen de klachten het je moeilijk maken om te kiezen welke activiteiten je wel of niet blijft doen. Daarnaast kunnen persoonlijke eigenschappen zoals perfectionisme of voor iedereen klaar willen staan ook weer extra klachten en spanning met zich meebrengen.

Samen staan we stil bij de totstandkoming, gevolgen en instandhouding van de gevolgen van klachten zoals tinnitus, hyperacusis en andere SOLK die jij ervaart en gaan we onderzoeken wat jij nodig hebt om ermee te leren omgaan. Om je leven plezieriger te maken en om weer te kunnen genieten van de dingen die er voor jou toe doen.

Hoe onderzoeken we dat, en hoe vind je een manier om met de gevolgen van je klacht(en) om te gaan? Zie Technieken en methoden van werken.